KULA BABONG: Hokot Seng-Sako Seng

"Mo'an Guru, wulan(g) daran(g) gro'o wutun. Dadi ami (h) ata gu'a (h)uma (h)amak e'i,  pu'ang siap ga'i `arak mora wulan(g) lelen(g). Oktober wulan (g) pulu e'i , `ami `odi gopi hokot e'i (h) uma-         (h)amak sawe, hokot (h) uma kare tua , tena toma ihin (g) plawi dolo,"Mo'an Bura tutur nora Mo'an Guru , regan(g) wi'in e'i lala gete wolo blo.

Mo'an Mitan Sina , `wara nora sako di mai gera nari ro'o.    " Ga'i pae ma , `wara mora sako werun(g), boter ne'i epae ?" Mo'an Guru tutur pla'an Mo'an Mitan. "Woter ne'i  le regang Bajo , ga'i pu'an(g) hokot seng, da'a sako seng wulan (g) pulu Oktober e'i' .

Ami (h) ata Teteng Brai da'a e'i Hubing Wolomude, Habi, Watugong da'a Wetak Arat ,biasa gu'a (h) amak , pu'an(g) hokot da'a sako. Ami mogan (g) leta wi'in(g),  gagin(g) wi'in natar klo'an(g) temang 'lohor hama-hama " , Mo'an Mitan Sina dor nora Mo'an Guru.

Mo'an Guru : " ga'i ha'e reta Dobo Moro Piring Baobatung. Ga'i a ni'a - iun(g) Jong Dobo. (h)Ata dewa, rimu reta `ia  ele piong ele tewok Jong Dobo. Da'a aning gete bera-ojok le'u `ai pu'an(g) gete nora mu'u - mu'u kowot di batu sawe. Jaga walon(g) ra'ik ele piong tewok (h) ata Du'a Mo'an(g) Blupur Gete,  (h)Ata Nitu Maten(g) Noan(g) Potat, odi Lero-Dara e'i rou , mai go'o-holo.  `Odi `ita du'ur sawe, wair puan(g)- matan(g) `odi marak , tegor  itan(g) `odi meten(g) poi wair mu'u e'i napun(g)".

" Mo'an Bura , ba'imuring te'i miu biasa holo hening (h) uma la'en(g) ko e'on(g) ba'a ? "

" (h)E'on  ba'a Mo'an Guru. Loning Menteri Pertanian nora Menteri Kehutanan jaga lopa holo. A'i wa'an(g) sawe naha ali temo e'i lian(g) ha , tena pupuk walon(g).

Dadi holo hening ganu Du'a Pu Mo'a tena (h) ena hun(g) `ia, potat ba'a. Ba'imurin(g) te'i gawan(g) (h)ata sako (h)uma - (h) amak nora traktor. Ko ami le Teteng Brai ganu (h)ata Watuliwung biasa leta sako seng , ganu nulun(g) la'en(g). 

Du'a La'i , `Waebu'an(g) Tibolamen(g), kawu manu koko , `wara mora sako , ma sako-hokot seng , bi'a ha (h) uman. Ia sawe leron(g) depon(g) , gilir walon(g) (h)uma ha, da'a mogan(g) sawe genan(g) " , Mo'an Bura dor .

" Dadi , `odi `ami ele rasa beler. Loning `ami sako jung wi'ing nora naruk , nora kantar ,(h) ata bokang nora (h) ata narong. Regin(g) sako hama-hama , gawi dogo mora wa'in(g). Rewu du koit poi ko `rewu gabo ami da'a hulir man(g)... oa mbele oa nara,  oa mbele oa le, sako sina wawa jawa,sako sina wawa jawa.... gopi niang dena hokot, geri tana dena kare , oa le ..." Mo'an Bura narong kesa beli sonto.

" Hokot pare naha menik , kare tua naha gahu , oa le...manunggo , manunggo , o raso manunggo, leru le leru le , e wula leru le .....Nara odo `wine , `wine na gajong tua , tua rubi kubang le reta Adonara, oa oa le , oa mbele oa le ......" Mo'an Mitan Sina bokang kesa nora dogo wawa wa'in(g).

" Dadi , naruk u'a (h)uma kare tua, ganu hokot seng sako seng , mogan(g) jung wi'in(g) da'a giling e'i (h)uma sawe, pu'an(g) le heri da'a wawa heri, wawa napun(g) da'a wali wolon(g( di mogan(g) hama-hama `etia (h) ata weta :  karya gotong royong bersama-sama yang harus dipertahankan , walau kelihatan sangat tradisional ,namun  kebersamaan yang  bernilai.  Sebuah kebijakan lokal yang tidak boleh ditinggalkan dalam zaman modern ini...." Mo'an Guru tutur beli dena menong kesa.......     (oscar pareira mandalangi )